5 GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN CỦA CON MÀ CHA MẸ NÊN BIẾT

Trẻ em sẽ trải qua những giai đoạn phát triển khác biệt nhau để chuyển tiếp từ trẻ sơ sinh sang người trưởng thành. Ở mỗi giai đoạn, trẻ có những nhu cầu, những thay đổi về sinh học, tâm lý khác nhau. Các bậc Cha Mẹ nắm rõ được những đặc điểm này sẽ giúp con phát triển tự nhiên, tự lập và sáng tạo.
Erik Erikson – nhà Tâm lý học người Đức – phân chia thành 8 giai đoạn phát triển trong một đời người. Trong đó, 5 giai đoạn đầu nằm trong độ tuổi từ 0-18 tuổi. Mỗi giai đoạn có một khủng hoảng đặc trưng và trẻ cần vượt qua được khủng hoảng đó để phát triển lành mạnh.

1️⃣ Giai đoạn 0 – 1 tuổi rưỡi
👉 Tâm lý: Tin tưởng và Hoài nghi

Giai đoạn này trẻ vẫn còn mơ hồ về thế giới mà trẻ đang sống. Để giải quyết sự bất an này, trẻ phụ thuộc vào người chăm sóc chính. Sự chăm sóc được diễn ra thường xuyên và đáng tin cậy, trẻ sẽ hình thành được sự tin tưởng về thế giới, về những người xung quanh. Ngược lại, sự chăm sóc không thường xuyên, không an toàn, trẻ nghi ngờ về thế giới xung quanh, hoài nghi về các mối quan hệ khác.

Sự thành công trong giai đoạn này giúp trẻ hình thành hy vọng. Bằng việc phát triển cảm giác tin tưởng, trẻ có thể hy vọng rằng khi những khủng hoảng mới xuất hiện, chắc chắn mọi người sẽ là nguồn hỗ trợ cho trẻ.

2️⃣ Giai đoạn 1 tuổi rưỡi – 3 tuổi
👉 Tâm lý: Tự chủ và Hổ thẹn

Trẻ đang phát triển về thể chất và khám phá thế giới xung quanh nhiều hơn. Đặc biệt, trẻ muốn được độc lập, tự mặc quần áo, tự ăn cơm, tự bước đi mà không cần dắt tay, tự mang giày… Tuy nhiên, trẻ còn quá nhỏ và chưa có kinh nghiệm để “thành công” nên sự động viên của cha mẹ là vô cùng quan trọng. Sự khích lệ từ cha mẹ, người chăm sóc chính giúp trẻ hình thành ý chí để khám phá những giới hạn của bản thân. Đó là sự thành công trong giai đoạn này.

Những hành vi ngăn cấm hoặc làm thay của cha mẹ ngăn trở sự độc lập, tự chủ làm cho trẻ dễ nảy sinh cảm giác nghi ngờ, hổ thẹn dẫn đến nhút nhát và lệ thuộc vào người khác.

3️⃣ Giai đoạn 3 – 6 tuổi
👉 Tâm lý: Chủ động và Mặc cảm

Đây là những năm tháng trẻ phát triển nhanh chóng. Trẻ tập trung vào việc vui chơi và học hỏi thêm nhiều điều mới qua việc tương tác với bạn bè.

Đây được coi là giai đoạn trẻ sáng tạo nhiều nhất. Trẻ tò mò, muốn khám phá thế giới xung quanh bằng nhiều cách. Do đó, trẻ có thể chơi những trò chơi nguy hiểm, và đặt hàng loạt câu hỏi “tại sao?” cho người lớn.

Cha mẹ đáp ứng nhu cầu của trẻ một cách thỏa đáng, tạo môi trường để trẻ thỏa sức sáng tạo, trẻ sẽ phát triển tư duy tốt và chủ động thực hiện những sáng kiến của mình. Ngược lại, nếu những sáng tạo của trẻ bị bác bỏ, chê bai, trẻ dễ mặc cảm, có cảm giác thất bại và không có khả năng.

4️⃣ Giai đoạn 6 – 12 tuổi
👉 Tâm lý: Chăm chỉ và Kém cỏi

Trẻ bắt đầu bước vào xã hội qua việc đến trường, giao tiếp và ganh đua với bạn bè. Trong giai đoạn này, nhóm bạn đồng lứa sẽ là nguồn chính đem lại sự tự tin cho trẻ. Đây cũng là lúc trẻ cần được công nhận từ những nỗ lực và khả năng của mình. Trẻ bắt đầu cảm thấy tự hào khi được khen ngợi. Sự công nhận mang lại tự tin để trẻ phát triển sự siêng năng, chăm chỉ.

Khi trẻ không được phát triển khả năng mà xã hội cần (ví dụ thể thao, ca hát, vẽ…), trẻ cảm thấy tự ti về năng lực bản thân.

5️⃣ Giai đoạn 12 – 18 tuổi (vị thành niên)
👉 Tâm lý: Thể hiện cái Tôi và Nhầm lẫn vai trò

Giai đoạn này trẻ bắt đầu thích khẳng định bản thân nhiều hơn nữa. Trẻ muốn tách hẳn với cha mẹ, tự lập và nhìn về tương lai theo nhiều khía cạnh như sự nghiệp, các mối quan hệ, gia đình…

Những thay đổi về sinh học một cách nhanh chóng làm cho trẻ không thoải mái, chưa kịp thích nghi trong giai đoạn đầu.

Trẻ bắt đầu khám phá và tìm hiểu về bản thân mình nhiều hơn, đề cao lòng tự trọng, tìm hiểu vai trò của một người trưởng thành mà mình đảm nhận. Trong giai đoạn này, trẻ sẽ xem xét lại tính cách và cố tìm ra con người thật sự của mình. Erikson cho rằng có 2 đặc tính bao gồm: giới tính và nghề nghiệp.

Trẻ bắt đầu tạo dựng cho mình một phong cách của riêng, thần tượng những người mà trẻ yêu thích. Đó là cách trẻ thể hiện cái Tôi. Tuy nhiên, thất bại trong việc xác định vai trò của mình sẽ dẫn đến việc nhầm lẫn vai trò ở trẻ. Việc này khiến trẻ mất tự tin về bản thân và vai trò của mình trong xã hội.

💡Việc xây dựng một môi trường an toàn để trẻ phát triển lành mạnh về mặt tâm lý là điều vô cùng cần thiết, đó là sự tự tin, sự an toàn và trẻ cảm thấy có giá trị. Hiểu được nhu cầu của trẻ, đặc điểm trong mỗi giai đoạn phát triển giúp cha mẹ làm bạn được với con, là nơi an toàn tuyệt đối để con tựa vào khi gặp những khó khăn, vấp ngã trong cuộc đời phía trước.


Học Sinh trắc vân tay với Linda Nga tại: https://www.youtube.com/channel/UCMtMQuQttnVZ_ONIARchzvghttps://lindanga.com
Sinh trắc vân tay Humano : https://humano.vn
Kinh doanh Sinh trắc vân tay cùng Humano: https://humano.vn/nhuong-quyen/
Có thể bạn quan tâm:
Giới thiệu về Thí nghiệm nhà tù Stanford
Trải nghiệm Phú Quốc (Phần 1)
TÍNH CÁCH DẤU VÂN TAY MẮT CÔNG WP/WL
Trí thông minh là gì?
Xác định tố chất bẩm sinh qua sinh trắc vân tay
Trẻ em đang bị “bỏ rơi” trong 1000 ngày đầu đời.
Chỉ số thông minh sáng tạo CQ
Sai lầm lớn nhất tuổi 23
Hướng dẫn tối ưu về các giá trị cá nhân (Phần 1)
LỰA CHỌN hay NỖ LỰC…